Cetinje: de historische hoofdstad van Montenegro

Cetinje ligt in het bergachtige binnenland van Montenegro, aan de voet van het Lovćen-gebergte. Ivan Crnojević stichtte de stad in 1482, en tot 1918 was Cetinje de hoofdstad van het prins-bisschopdom, het vorstendom en het koninkrijk Montenegro. Volgens de grondwet is het nog steeds de oude koninklijke hoofdstad. In de stad wonen ongeveer 12.500 mensen.

Uit de tijd als hoofdstad zijn nog veel gebouwen over: oude ambassades, het Blauwe Paleis dat nu de residentie van de president is, en de paleizen van de koning en de prins-bisschoppen, waarin nu musea zijn gevestigd. Ook het klooster van Cetinje en de Hofkerk liggen in het centrum. Vanuit Cetinje maak je makkelijk een dagtocht naar Nationaal Park Lovćen en het mausoleum van Njegoš.



Nationaal Museum

Het Nationaal Museum van Montenegro is gevestigd in Cetinje en bestaat uit verschillende musea op meerdere plekken in het stadje. Het bekendste is het Museum van koning Nikola, in het voormalige paleis van de koning, met stijlkamers die een goed beeld geven van het leven aan het Montenegrijnse hof rond 1900. De Biljarda werd in 1838 gebouwd als residentie van prins-bisschop Petar II Petrović-Njegoš en is vernoemd naar de biljarttafel in de centrale zaal. Nu is er een museum over Njegoš gevestigd, en in een paviljoen ernaast ligt een grote reliëfkaart van Montenegro.

Het Historisch Museum en het Kunstmuseum zijn gevestigd in het voormalige regeringsgebouw uit 1910. In het historisch museum volg je de geschiedenis van Montenegro vanaf de prehistorie, het kunstmuseum toont kunst uit Montenegro door de eeuwen heen. Het Etnografisch Museum laat traditionele kleding en gebruiksvoorwerpen zien. De musea zijn met een combinatieticket te bezoeken.

cetinje-prinsen-en-prinsessen-kasteel

cetinje-biljarda



Njegos Mausoleum

Het mausoleum van Njegoš ligt op 1660 meter hoogte op de Jezerski Vrh, een van de toppen van het Lovćen-gebergte in Nationaal Park Lovćen, boven Cetinje. Het is de grafplaats van prins-bisschop en dichter Petar II Petrović-Njegoš. Vanaf de parkeerplaats loop je via een tunnel met 461 treden naar boven.

Het mausoleum is ontworpen door Ivan Meštrović en werd in 1974 voltooid. Het verving een kapel die op deze plek stond, wat in Montenegro lange tijd tot discussie leidde. Binnen staan een granieten beeld van Njegoš en een gouden mozaïek in het plafond. Vanaf het uitzichtpunt naast het mausoleum kijk je bij helder weer uit over een groot deel van Montenegro.

Klooster van Cetinje

Het klooster van Cetinje is een van de belangrijkste servisch-orthodoxe kloosters van Montenegro. Het huidige gebouw dateert uit het begin van de 18e eeuw; het oorspronkelijke klooster van Ivan Crnojević stond op de plek van de huidige Hofkerk. In het klooster worden belangrijke relikwieën bewaard, volgens de traditie onder meer de rechterhand van Johannes de Doper en een deel van het kruis van Christus.

Bezoekers mogen de binnenplaats, de winkel en een kleine kapel bezoeken. Voor de kapel is gepaste kleding verplicht, met bedekte armen en benen; bij de winkel kun je doeken lenen. Fotograferen is in de kapel niet toegestaan. Wie meer van het klooster wil zien, kan aansluiten bij een rondleiding.

Ambassades

Toen Cetinje de hoofdstad van Montenegro was, hadden verschillende landen er een ambassade of gezantschap, onder meer Rusland, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Italië en Oostenrijk-Hongarije. De gebouwen liggen verspreid door het kleine centrum. Sommige zijn grote, statige gebouwen uit de tijd rond 1900, andere zijn eenvoudige huizen waaraan je de vroegere functie nauwelijks ziet.

Na de Eerste Wereldoorlog verloor Cetinje zijn functie als hoofdstad en kregen de gebouwen een andere bestemming. Veel ervan zijn nu in gebruik als school of andere instelling. Bij het toeristenbureau kun je een kaart kopen met de bezienswaardigheden van Cetinje, waarop ook de ambassades staan. Een wandeling langs deze gebouwen is een goede manier om het stadje te verkennen.

De Hofkerk van Cetinje

De Hofkerk, ook wel de kerk van Ćipur genoemd, staat in het centrum van Cetinje. Koning Nikola liet haar aan het eind van de 19e eeuw bouwen op de plek van het klooster dat Ivan Crnojević in de 15e eeuw had gesticht. Ivan Crnojević, de stichter van Cetinje, ligt hier ook begraven.

De kerk is vooral bekend als grafplaats van koning Nikola en koningin Milena. Zij gingen tijdens de Eerste Wereldoorlog in ballingschap en overleden in het buitenland. In 1989, toen Montenegro nog bij Joegoslavië hoorde, werden hun stoffelijke resten uit Italië naar Cetinje overgebracht en hier herbegraven. Ook hun dochters Ksenija en Vjera liggen in de kerk.

Het Blauwe Paleis

Het Blauwe Paleis werd in 1894 en 1895 gebouwd voor kroonprins Danilo, de toenmalige troonopvolger van Montenegro. Het dankt zijn naam aan de blauwe kleur van de muren, waartegen de rode pilaren van de gevel goed afsteken. Het paleis ligt in het centrum van Cetinje, tussen twee parken.

Tegenwoordig is het de officiële residentie van de president van Montenegro. Het paleis is daarom niet te bezoeken, maar je kunt het gebouw vanaf de straat bekijken. Het is een van de voorbeelden van de staatsfuncties die Cetinje als oude koninklijke hoofdstad nog heeft. Het ligt op korte loopafstand van het museum van koning Nikola en de Biljarda.

Zetski Dom Theater

Zetski Dom in Cetinje is het oudste staatstheater en de oudste culturele instelling van Montenegro. De eerste steen werd in 1884 gelegd en het theater werd op 26 oktober 1896 officieel geopend. Vanaf 1910 had het een vast professioneel gezelschap. Het gebouw raakte in 1916 en later opnieuw beschadigd door brand en werd na de aardbeving van 1979 gesloten.

Na een renovatie ging het theater in 1992 weer open, en sinds 1995 heet het Koninklijk Theater Zetski Dom. Het brengt eigen voorstellingen en coproducties en ontvangt gastvoorstellingen en concerten. Sinds 2015 organiseert het ook het internationale theaterfestival MIT. Wie een paar dagen in Cetinje verblijft, kan op de website zien wat er op het programma staat.