Kyrenia: de parel van Cyprus

Kyrenia, in het Turks Girne, is een havenstad aan de noordkust van Cyprus, in het deel dat sinds 1974 onder Turks-Cypriotisch bestuur valt. Het historische centrum ligt rond een kleine hoefijzervormige haven, met daarboven het kasteel. Achter de stad rijst het Kyreniagebergte op. Rond de haven liggen veel terrassen en restaurants. Kyrenia is de belangrijkste toeristische bestemming in het noorden van het eiland. Vanuit het zuiden kun je de stad bereiken door bij Nicosia de grens over te steken.

De belangrijkste bezienswaardigheid is het kasteel van Kyrenia, met daarin het scheepswrakmuseum. Het kasteel gaat terug op een Byzantijnse vesting. Later breidden de Lusignans en de Venetianen het uit, voordat de Ottomanen de stad in 1570 innamen. In 1878 kwam Cyprus onder Brits bestuur. In de omgeving van Kyrenia liggen nog meer bezienswaardigheden, zoals de abdij van Bellapais en de burcht van Sint Hilarion in de bergen.



Kasteel van Kyrenia

Het kasteel van Kyrenia staat direct naast de oude haven. Het gaat terug op een Byzantijnse vesting, die werd gebouwd om de stad te beschermen tegen Arabische aanvallen. Later werd het kasteel door de Lusignans uitgebreid, en in de zestiende eeuw versterkten de Venetianen het met dikke muren en ronde torens, aangepast aan het gebruik van kanonnen. Je komt binnen via een stenen brug over de vroegere gracht, die nu droog ligt.
kasteel-van-kyrenia-2
Binnen loop je door gangen en ruimtes uit verschillende periodes, waaronder een kleine Byzantijnse kapel. Op de binnenplaats zie je wapenschilden op de muren. In het kasteel ligt ook het scheepswrakmuseum. Sla de verdedigingsmuren niet over. Vanaf de muren heb je een mooi uitzicht over de haven, de stad en de zee. Let wel op, want de bovenkant van de muren is niet overal even goed begaanbaar. Reken op ongeveer anderhalf uur voor een bezoek.



De haven van Kyrenia

De oude haven van Kyrenia is het hart van de stad. Het is een kleine, hoefijzervormige haven, omringd door oude stenen pakhuizen en huizen. In de oudheid en de middeleeuwen was het een van de belangrijkste havens aan de noordkust van Cyprus. Aan de oostkant wordt de haven beschermd door het kasteel. In de middeleeuwen kon de haveningang met een ijzeren ketting worden afgesloten.

Tegenwoordig wordt de haven vooral gebruikt door vissersboten, plezierjachten en boten voor toeristische tochten langs de kust. Rond de haven liggen veel restaurants, bars en cafés met terrassen aan het water, waar je in de zon kunt zitten met uitzicht op de boten en het kasteel. Vooral in de avond, als de lichten aangaan, is het er sfeervol. Voor grotere schepen en de veerboten naar Turkije is er een nieuwe haven, iets ten oosten van de stad. Vanuit de oude haven loop je zo naar het kasteel en de oude straatjes.

Archangelos kerk

De voormalige Grieks-orthodoxe kerk van de aartsengel Michaël, de Archangelos-kerk, staat op een heuvel boven de oude haven van Kyrenia. De kerk werd in de tweede helft van de negentiende eeuw gebouwd. De klokkentoren kwam er later bij. Na de deling van het eiland in 1974 verlieten de meeste Grieks-Cypriotische bewoners Kyrenia en werd de kerk niet meer voor diensten gebruikt.

Tegenwoordig is de kerk een iconenmuseum. Je ziet er iconen uit verschillende kerken in het noorden van Cyprus, vooral uit de achttiende en negentiende eeuw, en een rijk gesneden houten iconostase. Na 1974 werden veel kerken in het noorden geplunderd en verdwenen duizenden iconen en fresco’s. Een deel is later in het buitenland teruggevonden en via rechtszaken naar Cyprus teruggebracht. Het museum geeft een indruk van de religieuze kunst die in deze regio werd gemaakt. Vanaf de kerk heb je uitzicht over de haven.

Byzantijnse toren

De Byzantijnse toren in Kyrenia is een van de weinige overgebleven delen van de oude verdedigingswerken van de stad. De ronde toren maakte vroeger deel uit van de stadsmuur, die het oude centrum rond de haven beschermde. Hij staat aan de rand van het oude centrum, op korte loopafstand van de haven en het kasteel. De muren zijn enkele meters dik, waardoor de toren van binnen veel kleiner is dan je van buiten zou verwachten.

Tegenwoordig wordt de toren gebruikt als winkel en galerie. Er worden onder meer tapijten, kant, keramiek en andere kunstnijverheid verkocht. Afdingen is in veel winkels gebruikelijk. Ook als je niets wilt kopen, is het de moeite waard om even binnen te kijken en de dikke muren van dichtbij te zien. De toren is een goede aanvulling op een wandeling door de oude straatjes van Kyrenia, met hun stenen huizen, kleine winkels en cafés.

Scheepswrakmuseum

Het scheepswrakmuseum ligt binnen de muren van het kasteel van Kyrenia. In het museum worden de resten tentoongesteld van een Grieks handelsschip dat rond 300 voor Christus voor de kust van Kyrenia zonk. Het is een van de oudste schepen ter wereld waarvan zo’n groot deel van de romp bewaard is gebleven. Het wrak werd in 1965 ontdekt door een duiker en aan het einde van de jaren zestig van de zeebodem geborgen.

In het museum zie je de houten romp van het schip, die zorgvuldig is geconserveerd en weer in elkaar is gezet. Daarnaast zijn er amforen, molenstenen en andere goederen te zien die het schip vervoerde, zoals duizenden amandelen. Ook persoonlijke voorwerpen van de bemanning zijn gevonden, zoals borden en lepels. Het museum geeft een goed beeld van de handel en de scheepvaart in de oudheid. In Griekenland en op Cyprus zijn later varende replica’s van het schip gebouwd.

Tourist information office

Wie het meeste uit een bezoek aan Kyrenia wil halen, kan het beste beginnen bij het toeristenbureau. Het kantoor is gevestigd in een van de oude gebouwen aan de haven. Je kunt er gratis plattegronden van de stad krijgen en informatie over musea, bezienswaardigheden en openingstijden. Ook voor de omgeving van Kyrenia kun je er terecht, met bijvoorbeeld informatie over de abdij van Bellapais, de burcht van Sint Hilarion en de stranden langs de noordkust.

De medewerkers geven advies over wandelingen, boottochten en het openbaar vervoer. Ook kun je er terecht met vragen over het oversteken van de grens tussen het noorden en het zuiden van het eiland, het gebruik van de Turkse lira en het huren van een auto. Let op: in het noorden van Cyprus betaal je met de Turkse lira, al worden euro’s op veel plaatsen ook geaccepteerd. Wie een huurauto uit het zuiden meeneemt naar het noorden, moet aan de grens een aparte verzekering afsluiten.