Havana: kleurrijke hoofdstad van Cuba

Havana is de levendige hoofdstad van Cuba. Met een inwoneraantal dat de twee miljoen inmiddels overschreden heeft, woont ongeveer twintig procent van alle inwoners van het land in deze metropool. Havana beslaat daarom inmiddels een oppervlakte van ruim zevenhonderd vierkante kilometer, waarmee het ruim drie keer zo groot is dan Amsterdam. Bij de in 2015 gehouden verkiezing waarbij de zogenaamde ‘New7Wonders of Cities’ gekozen werden is Havana uiteindelijk in dit lijstje van zeven bijzondere steden terecht gekomen, samen met Beiroet, Doha, Durban, Kuala Lumpur, La Paz en Vigan. Havana is zowel economisch, cultureel en politiek veruit de belangrijkste stad van Cuba. Ook voor toeristen is Havana verplichte kost tijdens een vakantie naar Cuba. De typische Cubaanse sfeer is alom vertegenwoordigd in de hoofdstad en ook het aantal belangrijke bezienswaardigheden van Havana is een belangrijke reden om Havana te bezoeken. het belangrijkste deel van de stad is Habana Vieja: het historische centrum dat al in de zestiende eeuw ontstaan is. Dit deel van Havana staat niet voor niets op de werelderfgoedlijst van UNESCO.

Als je Havana wilt bezoeken dan kun je rechtstreeks naar Havana vliegen met KLM. De internationale luchthaven van Havana ligt op ongeveer een half uurtje rijden van het centrum van de stad. Ook zijn er diverse cruises die Havana aandoen of zelfs vanuit Havana vertrekken. Wie een strandvakantie in Varadero viert die kan een dagexcursie naar Havana maken. De vraag is of je er dan eigenlijk ook niet een overnachting bij zou moeten pakken, zodat je de bruisende binnenstad ook in de avonduren mee kunt maken.

Voordat je naar Havana vertrekt moet je wel een paar zaken regelen. Zo heb je een toeristenkaart nodig om het land binnen te mogen, moet je even checken of je vaccinaties allemaal in orde zijn en zorg er voor dat je voldoende contante euro’s bij je hebt om je kosten in Havana te betalen. Geld opnemen uit de schaarse geldautomaten kan immers alleen maar met niet-Amerikaanse creditcards, wat ook nog eens tegen ongunstige wisselkoersen geschiedt.



Malecón

De zeven kilometer tellende Malecón is een karakteriserende boulevard van Havana. De Malecón boulevard biedt tevens bescherming aan de stad Havana tegen de soms erg ruwe golven uit de  zeestraat die Cuba scheidt van Florida. Op sommige dagen klotst het water welwillend over de muur die zo kenmerkend is voor de Malecón. ’s Avonds is deze muur vaak het toneel van verliefde stelletjes of een ontmoetingsplaats tussen vrienden, familie en toeristen. Aan de Malecón zitten naast diverse horeca zaken ook een aantal hotels die de alsmaar groter wordende groep toeristen graag verwelkomen. De Malecón werd in de bruisende periode van 1907 aangelegd als wandelpromenade. Het maakt een mooie verbinding tussen het kasteel ‘Castillo de la Punta’ en het inmiddels historische Hotel Nacional. De gebouwen aan de Malecón waren eveneens bedacht om er grootse dromen mee in vervulling te laten gaan. Nog altijd kun je zien dat een aantal bouwstijlen te vergelijken is met die van Ocean Drive in Miami bijvoorbeeld. Alleen in Havana is die nooit volledig tot bloei gekomen. De crises van de jaren ’30 heeft de Amerikanen verdreven en daarmee ook vele investeerders van de stad Havana. Daarop volgde de revolutie en kwam Fidel Castro aan de macht. Alles wat is achtergebleven, daar lijkt de tijd stil te hebben gestaan. Dit levert uiterst mooie plaatjes anno de éénentwintigste eeuw.



Bodeguita del Medio

Ten tijde dat Havana een bruisende stad was, waar vele Amerikanen naartoe kwamen om te gokken, vakantie vieren en uitgaan, werd Bodeguita del Medio geopend. Als bar en restaurant wist het vele creatieve gasten aan te trekken, waaronder enkele schrijvers, muzikanten en journalisten. Bodeguita del Medio werd omstreeks de jaren ’50 nog bekender dankzij het geliefde drankje Mojito. Het drankje heeft inmiddels de wereld veroverd en Bodeguita del Medio geniet hierdoor naam en faam. Een bezoek aan Bodeguita del Medio mag dan ook niet ontbreken tijdens je bezoek aan Havana. De zaak, wat inmiddels een begrip is in Cuba, hangt vol met foto’s van beroemdheden die er inmiddels geweest zijn en overal is er op de muur geschreven. De beroemde schrijver Ernest Hemingway schreef er tijdens één van zijn eerste bezoeken: My mojito in La Bodeguita, My daiquiri in El Floridita. Als het goed is moet deze tekst er nog te vinden zijn. De sfeer is er in ieder geval nog altijd even prettig. Dagelijks wordt er muziek gemaakt, worden de typische Cubaanse  gerechten geserveerd en heeft de ober het nog immer druk met het maken van de overheerlijk Mojito cocktail. Ook in Bodeguita del Medio lijkt er in jaren niets veranderd te zijn.

Oldtimers

Kenmerkend voor het straatbeeld van Havana zijn de vele oldtimers die er rondrijden, die er geparkeerd staan of waar aan gesleuteld wordt. Dat sleutelen is regelmatig nodig omdat de meeste van deze auto’s stammen uit de jaren vijftig van de vorige eeuw. Het betreft grotendeels Amerikaanse klassiekers die noodgedwongen in Havana zijn blijven rijden. Dat komt door het handelsembargo dat de Verenigde Staten begin jaren zestig invoerde met als doel om het inmiddels communistisch geworden Cuba te dwingen afstand te doen van het communisme. Amerika duldde immers geen communistisch land in zijn achtertuin, zoals Cuba toch wel gezien wordt. Hierdoor konden er amper tot geen nieuwe auto’s meer geïmporteerd worden, met uitzondering van Russische automobielen zoals Lada’s. Voor het straatbeeld van Havana (en andere Cubaanse steden) betekent dit dat er een bonte mix is ontstaan van klassieke auto’s, Russische auto’s en hedendaagse Aziatische auto’s die veelal vrij recent naar Cuba verscheept zijn.

De oldtimers worden vooral ingezet als taxi en voor rondritten door de stad. Als ze als taxi ingezet worden dan moet je wel een duidelijke prijsafspraak maken, want er zit geen meter in deze auto’s. Voor een rondrit betaal je vaak een vast bedrag. Ook deze moet je duidelijk vooraf afspreken. Reken op ongeveer 35-40 CUC voor een rondrit van een uur. Als ze denken dat je een Amerikaan en/of een cruisepassagier bent dan proberen ze meer geld te vragen. Soms vragen ze dan wel 70 tot 80 CUC voor dezelfde rondrit. Dat zijn belachelijke prijzen waar je zeker niet in mee moet gaan. Geef desnoods aan dat je geen Amerikaan bent en ook geen cruisepassagier.

Muziek

Naast eten, drinken en zuurstof behoort muziek tot de eerste levensbehoeften van de gemiddelde Cubaan. Dat zul je zeker ook in Havana merken. Op redelijk wat plekken zul je geconfronteerd worden met live-muziek. Soms door een bandje dat op straat zit te spelen, soms door een kleurrijke stoet die door de straten van Habana Vieja trekt. Dansers, niet zelden op stelten, bewegen dan op de klanken die door de begeleiders gespeeld worden. Als je uit gaat eten dan zal je maaltijd vaak opgeluisterd worden met heerlijke live-muziek. Als je in een hotel overnacht dan bestaat er zelfs de kans dat er bij het ontbijt al muziek gespeeld wordt terwijl je van je brood of omelet geniet.

El Floridita

Wanneer je de bar El Floridita in Havana binnenkomt ervaar je meteen de sfeer zoals je die herkent uit de films van de jaren ’40 of ‘50. Ergens in een hoekje zou je zo Marlene Dietrich of Greta Garbo verwachten. El Floridita is gevestigd aan op de hoek van Calle Obispo in het oude centrum van Havana ‘Habana Vieja’. Al in 1817 was er een horeca onderneming gevestigd met de naam ‘La Piña de Plata’. Door de vele Amerikaanse bezoekers werd de naam gaandeweg veranderd in ‘El Florida’, wat uiteindelijk El Floridita werd. El Floridita staat net als Bodeguita del Medio bekend als stamcafé van schrijver Ernest Hemingway. Deze Nobel prijs winnende schrijver heeft enkele van zijn boeken namelijk hier in Cuba geschreven. Ondanks dat er meerdere beroemdheden de bar El Floridita wisten te vinden, is hij de enige die er vereeuwigd werd met een bronzen standbeeld. Bezoekers kunnen met eigen ogen ervaren hoe hij er destijds bijzat met zijn geliefde drankje daiquiri. Het beeld werd gemaakt door Cubaanse beeldhouwer José Villa Soberón. Deze kunstenaar maakte onder andere ook een bronzen beeld van John Lennon wat in het John Lennon Park in Havana staat.

Fusterlandia

De creativiteit onder de inwoners van Cuba lijkt soms onbegrensd. Zo ook in de plaats Jaimanitas wat net even buiten Havana ligt. De wijk Fusterlandia werd hier op de kaart gezet door kunstenaar José Fuster. Als je de wijk nadert zie je al enkele van zijn mozaïeken werken opdoemen in de straten. Maar de mooiste verzameling tref je in zijn Fusterlandia. Je wandelt als het ware door, over en langs zijn kunst. Allerlei bonte kleuren wisselen zich af in uiteenlopende vormen, pasteltinten, waterpartijen, nisjes en terrassen. Vanaf de bovenste etage kijk je uit op een diversiteit van zijn creaties. Soms is het heel goed te zien dat een deel van zijn inspiratie is aangeboord met werken als die van Gaudí. Er zijn zeker raakvlakken met diens werken zoals je die in Barcelona kunt bewonderen. Hij begon ergens in 1975 en inmiddels heeft hij zijn eigen dorpje gecreëerd, meer dan tachtig woningen gedecoreerd en er lijkt vooralsnog geen einde aan te komen.

Jouw opmerkingen of tips over Havana

Wil je een tip delen over Havana, vertellen wat je van Havana vindt of reageren op de inhoud van deze pagina? Laat je bericht achter!

Plaza de la Revolución

Het ruim bemeten plein Plaza de la Revolución, wat voorheen Plaza Cívica werd genoemd, ligt in het westelijke deel van de stad. Vroeger werd dit plein meerdere malen gebruikt voor de soms uren durende speeches van Fidel Castro. De toeschouwers stonden hierdoor soms uren lang in de bloedhete zon. Plaza de la Revolución is nog altijd een belangrijke plek in Havana. Je treft hier het indrukwekkend José Martí monument. Deze Cubaanse schrijver, dichter en filosoof was voor de Cubanen vooral een revolutionaire strijder en een groot intellect. Hij is dan ook een nationale held in Cuba. Het monument huisvest een museum over het leven van Martí en een observatiedek in de toren. Hiervandaan heb je een schitterend uitzicht over de stad Havana. Andere bezienswaardigheden aan de Plaza de la Revolución zijn de gebouwen met daarop de afbeeldingen van Che Guevara en diens compagnon Camilo Cienfuegos. Veel toeristen bereiken Plaza de la Revolución tijdens een tour of rondrit met een Amerikaanse auto. Aan de lijnen op het plein is duidelijk hoe druk het hier geweest moet zijn tijden de gevreesde speeches van Fidel Castro.

Beste reisperiode voor Havana

Als je Havana wilt bezoeken dan zouden wij aanraden om dat tussen half december en eind april te doen. Dit is over het algemeen de meest aangename periode. De temperaturen liggen dan vaak niet zo hoog dat het oncomfortabel wordt en de kans op regen is aanzienlijk kleiner dan gedurende een groot deel van de tweede helft van een kalenderjaar. Reken op gemiddelde maximumtemperaturen van 22 tot 31 graden Celsius in deze periode. Soms kan het nog wel wat koeler worden. Er komen in januari en februari weleens sombere dagen voor waarbij het kwik de twintig graden niet eens haalt. Lang duurt dit zelden en erg vaak zul je dit ook niet meemaken. In de periode van juni tot begin december moet je er rekening mee houden dat er tropische stormen voor kunnen komen in Havana. Bij uitzondering is er weleens sprake van orkaankracht.

Museo de la Revolución

De revolutie en alle gevolgen daarvan zijn in alle uithoeken van Cuba zichtbaar. Overal kom je teksten en afbeeldingen tegen die deze belangrijke periode van Cuba in leven houden. Het hoogtepunt hiervan bevindt zich in het Museo de la Revolución in Havana. Dit voormalige presidentiële paleis is tegenwoordig ingericht als museum over de revolutie. Voordat het een museum werd was dit het paleis waarin de zetel van de regering huis hield. Het werd gebouwd tussen 1913 en 1920 in een kenmerkende barokstijl. Zo worden er bijvoorbeeld vergelijkingen gemaakt met het Versailles in Frankrijk. Het gebouw telt tientallen kamers, hallen en trapopgangen, waaronder een geheime. Tijdens een aanslag op 13 maart 1957 op president Fulgencio Batista wist deze te ontsnappen langs een geheime trap. De kogelgaten zijn nog altijd zichtbaar in de muren van het paleis. Ook de geheime trap en werkkamers zijn tegenwoordig onderdeel van het museum. Daarnaast zijn er in de verschillende zalen uiteenlopende documenten, foto’s, kledingstukken en wapens te bewonderen die afkomstig zijn uit het deel van de geschiedenis wat bekend staat als de revolutie van Cuba. Voor de Cubaanse guerrillaleider Che Guevara is een speciale ruimte ingericht. In de tuin achter het Museo de la Revolución zijn gevechtsvoertuigen, de boot ‘Grandma’ en de herdenkingsvlam voor omgekomen strijders, die door Fidel Castro zelf werd aangestoken, te bewonderen.

Capitolio Nacional

Eén van de mooiste gebouwen in het oude centrum van Havana is het Capitolio Nacional. Enig vergelijking met het Capitool in Washington mag gemaakt worden. Zeker door de koepel wordt deze vergelijking snel gemaakt. El Capitolio werd gebouwd in 1926 onder leiding van Raúl Otero en Eugenio Rayneri Piedra. De opdracht tot het bouwen van een presidentieel overheidsgebouw was afkomstig van Gerardo Machado, destijds president van Cuba. Na de revolutie verviel deze functie van het gebouw en werd het ingericht als hoofdkantoor voor het ministerie van wetenschap en technologie en later de Academie voor Wetenschappen. Enkele delen van Capitolio Nacional zijn opengesteld voor het publiek. Maar van buiten is het ook al een bezienswaardigheid op zich.

Christus van Havana

Het metershoge Christusbeeld van Havana heet officieel ‘Cristo de La Habana’. Het werd omstreeks 1958 gemaakt door de Cubaanse beeldhouwer Jilma Madera. ‘Cristo de La Habana’ wordt daarom gezien als het grootste beeld van Christus in Latijns-Amerika wat door een vrouw is gemaakt. Madera liet voor haar project de beste Carrara marmer uit Italië komen. Ze verwerkte maar liefst bijna zeventig gezegende blokken marmer tot het indrukwekkende twintig meter hoge beeld van Jezus Christus zoals we dat vandaag in Havana kunnen bewonderen. De sculptuur werd tijdens de inhuldiging gezegend door kardinaal Arteaga. Ondanks de vijandige houding ten opzichte van religie tijdens het communistische regime is het beeld intact gebleven.

Plaza de la Catedral

Het plein dat bekend staat als Plaza de la Catedral ligt in het oude centrum van Havana. Ondanks de omvang doet het plein toch wat knus aan. De ‘Catedral San Cristobal de la Habana’ heeft een prominente plek weten te veroveren sinds de oprichting in de achttiende eeuw. De in barokke stijl opgetrokken gevel vult het uitzicht op het plein dan ook met veel allure. Links van de kathedraal is een horecagelegenheid met een gezellig terras. Regelmatig is er live muziek te horen en zijn er wat straatartiesten in actie op het plein. ’s Avonds is ook het balkon van dit etablissement regelmatig gevuld met gasten die er genieten van een heerlijk diner. Andere bezienswaardigheden aan de Plaza de la Catedral zijn het Museo del Arte Colonial wat gevestigd is in Palacios del Conde Lombillo en het standbeeld van de flamenco danser Antonio Gades.