Ortygia is een voormalig eiland voor de kust van de stad Syracusa. Vandaag de dag wordt het eiland door drie bruggen met de rest van de stad verbonden waardoor het officieel geen eiland meer is. Het eiland Ortygia wordt al sinds de Grieken bewoond. Het eiland speelt ook een rol in de Griekse mythologie. Volgens de legende veranderde de nimf Arethusa, op de vlucht voor de riviergod Alpheus, in een bron die op Ortygia weer bovenkwam: de Fonte Aretusa. De naam Ortygia, kwarteleiland, was overigens ook een oude naam van het Griekse eiland Delos.
Vandaag de dag zijn een aantal van de belangrijkste bezienswaardigheden van Syracusa op Ortygia te vinden. De bekendste zijn de Dom van Syracusa, Castello Maniace, Fonte Aretusa en de ruïnes van de tempel van Apollo.
